ConAI Compass Sayı 19

Hoş geldiniz.

ConAI Compass’ın 19. sayısında bu hafta yapay zekâ dünyasında farklı alanlara dokunan birkaç önemli gelişmeye baktık.

OpenAI’ın GitHub’a alternatif olabilecek bir kod platformu üzerinde çalıştığı haberini, Anthropic’in Claude’a geçişi kolaylaştıran yeni hafıza taşıma aracını ve ChatGPT’nin üslup sorununu hedef alan GPT-5.3 Instant güncellemesini ele aldık. Bunun yanısıra, bir CSV dosyasının Claude Excel kullanılarak nasıl efektif bir dashboard’a dönüştürülebileceğine dair mini bir rehber de sizi bekliyor.

Keyifli okumalar.

Bu bülteni okuyan her yeni kişi, yapay zekâyı daha sağlıklı tartışan bir iş dünyasına küçük bir katkı demek.

Eğer siz de faydalı bulduysanız, aşağıdaki linki çevrenizle paylaşabilirsiniz.

Bir AI aracını uzun süre kullandığınızda aslında sadece soru sormuş olmuyorsunuz. Çalışma tarzınızı da zamanla öğrenmiş oluyor. Hangi tür cevapları sevdiğinizi, hangi projeler üzerinde çalıştığınızı, hatta bazen kişisel tercihlerinizi bile.

Bu yüzden platform değiştirmek çoğu kullanıcı için zor bir karar oluyor. Çünkü her şey baştan başlamak zorunda kalıyor.

Anthropic bu soruna çözüm getiren yeni bir araç duyurdu. Claude artık ChatGPT, Gemini veya Copilot gibi araçlarda oluşmuş kullanıcı bağlamını tek bir kopyala-yapıştır işlemiyle içeri aktarabiliyor.

Anthropic süreci oldukça basit tutmuş. Temelde iki adım var.

Önce Claude’un verdiği promptu mevcut AI aracınıza yazmanız gerekiyor.

Anthropic’in verdiği orijinal prompt şu:

Bu promptu ChatGPT, Gemini veya Copilot’a yazdığınızda AI sizinle ilgili öğrendiği bağlamı tek bir metin hâlinde çıkarıyor.

Sonra bu metni alıp Claude’un Memory ayarlarına yapıştırıyorsunuz. (Burada biz orijinal promptu vermeyi tercih ettik ancak siz Türkçe’ye çevirip o şekilde de kullanabilirsiniz.)

Claude bu bilgileri işleyerek kendi hafızasına kaydediyor. Anthropic’e göre sistem genellikle 24 saat içinde aktif hale geliyor.

Böylece Claude tercihlerinizi, çalışma tarzınızı, proje bağlamınızı tanımaya başlıyor.

Claude’un memory sistemi birkaç önemli özelliğe sahip:

Yani Claude’un sizin hakkınızda ne bildiğini görmek ve düzenlemek mümkün.

Anthropic aynı duyuruda Claude Code için de yeni bir hafıza güncellemesi açıkladı.

Artık sistem proje bağlamı, hata çözme yöntemleri ve geliştiricinin çalışma alışkanlıkları gibi bilgileri otomatik olarak saklayabiliyor.

AI araçları arasındaki rekabet genellikle model performansı üzerinden konuşuluyor. Ancak kullanıcıların gerçek dünyadaki davranışı başka bir şeyi gösteriyor:

İnsanlar bir AI aracına alıştıktan sonra platform değiştirmek istemiyor. Çünkü o araç zamanla kendilerine özel hale geliyor. Anthropic bu hamlesiyle bu engeli kaldırmayı hedeflemiş.

Yazılım dünyasında bazı araçlar var ki, günkük hayatta çok fazla adları geçmez ancak her şey onların üzerinde döner. GitHub tam olarak böyle bir platform. Bugün şirketlerin büyük bölümü kodlarını burada tutuyor, ekipler burada birlikte çalışıyor, projeler burada büyüyor. Kısacası GitHub, modern yazılım üretiminin en kritik altyapılarından biri.

Şimdi bu alanda dikkat çekici bir gelişme konuşuluyor. OpenAI’ın, GitHub’a alternatif olabilecek yeni bir kod platformu üzerinde çalıştığı bildirildi. Proje henüz erken aşamada ve tamamlanması için birkaç ay daha gerekebilir.

Bu girişimin arkasında son dönemde artan GitHub kesintileri bulunuyor. Özellikle büyük şirketlerde çalışan mühendisler, bazı kesintiler sırasında saatler boyunca kod gönderemediklerini veya ekip içi iş akışlarının durduğunu belirtiyor.

GitHub tarafında bu sorunların önemli bir kısmı devam eden altyapı dönüşümünden kaynaklanıyor. Platform, sistemlerini tamamen Microsoft Azure üzerine taşıma sürecinde. Eski veri merkezleri ile Azure arasında yürütülen geçiş süreci zaman zaman servis kesintilerine yol açabiliyor.

2025’in ilk yarısında platformda yaşanan kesinti sayısının önemli ölçüde arttığı ve toplamda 100 saatten fazla hizmet kesintisi yaşandığı rapor edildi.

OpenAI mühendisleri için GitHub yalnızca bir araç değil; aynı zamanda AI modellerinin geliştirildiği, test edildiği ve dağıtıldığı ana çalışma ortamı. Bu nedenle platformdaki kesintiler doğrudan geliştirme hızını etkileyebiliyor.

Şirketin geliştirdiği yeni sistemin ilk etapta iç kullanım için tasarlandığı düşünülüyor. Ancak platformun ileride OpenAI müşterilerine de sunulması ihtimali kulislerde konuşuluyor.

Böyle bir senaryoda platform, özellikle OpenAI’ın geliştirdiği Codex tabanlı kod ajanları ile birlikte çalışan yeni bir yazılım geliştirme ortamına dönüşebilir.

Bu girişimin dikkat çekici bir başka yönü daha var. GitHub’ın sahibi olan Microsoft aynı zamanda OpenAI’ın en büyük yatırımcılarından biri ve şirkette önemli bir paya sahip.

Dolayısıyla OpenAI’ın bu platformu ticari bir ürüne dönüştürmesi, şirketin doğrudan yatırımcısının sahip olduğu bir ürünle rekabete girmesi anlamına gelebilir.

Büyük teknoloji şirketlerinin kendi iç kod depolarını kurması aslında yeni değil. Google uzun süredir Piper adlı sistemi kullanıyor, Meta ise Sapling adlı benzer bir altyapıya sahip.

Ancak bu sistemler şirket içinde kalıyor. OpenAI’ın platformu dış kullanıma açması hâlinde durum farklı olabilir. Özellikle AI ajanlarının aktif olarak kod yazdığı bir dönemde, kod depoları ile yapay zekâ geliştirme araçlarının aynı platformda birleşmesi yazılım geliştirme süreçlerini yeniden şekillendirebilir.

Proje henüz erken aşamada. Ancak OpenAI’ın böyle bir adım atması, yazılım üretiminin altyapısının da AI çağında yeniden tasarlanabileceğinin bir işareti değil.

Ham veri dosyaları önümüze çoğu zaman okunması zor tablolar hâlinde gelir. Özellikle CSV formatındaki veri setleri; başlık hataları, gereksiz satırlar veya düzensiz sayısal formatlar yüzünden analiz için hazır değildir.

Claude’un Excel içindeki yetenekleri sayesinde bu tür ham verileri birkaç basit prompt ile temiz bir dashboard’a çevirmek mümkün. Üstelik bunun için ileri seviye Excel bilgisine de gerek yok.

Aşağıdaki yöntem; ekonomik verilerden spor istatistiklerine kadar farklı veri setlerinde çalışıyor.

İlk adım çok basit: CSV dosyasını Claude Excel’e aktarın ve Claude’dan veriyi incelemesini isteyin.

Claude’a şu promptu yazabilirsiniz:

Prompt

Bu aşamada Claude genellikle şu tür şeyleri ortaya çıkarır:

Bu adım aslında verinin röntgenini çekmek gibi.

Sorunları tespit ettikten sonra Claude’dan bunları düzeltmesini isteyebilirsiniz.

Prompt

Claude bu aşamada genellikle:

Böylece veri setiniz analize hazır hale gelmiş olur.

Şimdi sıra veriyi özetlemeye geliyor. Claude’dan yeni bir sekmede dashboard hazırlamasını isteyin.

Prompt

Claude genellikle:

Böylece verinin anlatmak istediği ana fikri tek bir sayfada görmek mümkün olur.

Son adımda veriyi görselleştirmek gerekiyor.

Prompt

Claude genellikle:

oluşturur.

Artık elinizde görsel olarak okunabilir bir dashboard vardır.

Dashboard oluşturduktan sonra Claude’dan bunu bir şablona çevirmesini isteyebilirsiniz.

Prompt

Böylece aynı dashboard’u her ay yeniden üretmek yerine tek tıkla tekrar kullanabilirsiniz.

Özetle:

Bir CSV dosyası çoğu zaman sadece ham veridir. Claude ile birkaç doğru prompt kullanarak bu veriyi temizleyebilir, analiz edebilir ve dashboard’a dönüştürebilirsiniz.

Eskiden saatler süren Excel işleri artık birkaç dakikada tamamlanabiliyor.

OpenAI, ChatGPT’nin günlük kullanımını etkileyen bir soruna doğrudan müdahale eden yeni bir model yayımladı. GPT-5.3 Instant adı verilen bu sürüm teknik olarak büyük bir sıçrama vaat etmiyor; odak noktası daha çok ChatGPT’nin nasıl konuştuğu.

Son aylarda kullanıcıların en çok dile getirdiği eleştirilerden biri, modelin cevaplarının fazla temkinli ve zaman zaman öğretici bir tonda olmasıydı. Sorulara doğrudan yanıt vermek yerine açıklamalarla başlayan cevaplar, sohbet akışını kesebiliyordu. OpenAI, Sam Altman’ın dahi “cringe“ olarak adlandırdığı hususu önemli bir geri bildirim olarak kabul etti ve yeni modelde özellikle bu davranışı düzeltmeye çalıştığını söylüyor.

GPT-5.3 Instant ile birlikte cevapların daha doğrudan verilmesi hedeflendi. Yeni model mümkün olduğunca sorunun kendisine odaklanıyor ve daha kısa bir girişle yanıt veriyor. Amaç, sohbetin daha akıcı ve doğal hissettirmesi.

Güncelleme yalnızca üslup tarafında değil, doğruluk tarafında da bazı iyileştirmeler içeriyor. OpenAI’nin paylaştığı verilere göre modelin halüsinasyon oranı web araması kullanılan durumlarda yaklaşık yüzde 26, yalnızca kendi bilgisine dayanan cevaplarda ise yaklaşık yüzde 20 oranında düşmüş. Özellikle sağlık, hukuk ve finans gibi daha hassas alanlarda bu tür iyileştirmelerin önemli olduğu belirtiliyor.

Web’den gelen bilgilerin kullanımı da yeniden düzenlenmiş. Önceki sürümlerde ChatGPT bazen arama sonuçlarını uzun bağlantı listeleri hâlinde sunabiliyordu. Yeni model ise bu bilgileri daha iyi süzüp özetlemeye çalışıyor. Sorunun bağlamını anlayarak en önemli noktaları öne çıkarıyor ve gereksiz detayları azaltıyor.

OpenAI ayrıca GPT-5.3 Instant’ın yazma konusunda da daha güçlü olduğunu söylüyor. Model, yaratıcı metin üretimi ve içerik geliştirme gibi görevlerde daha akıcı bir dil kullanacak şekilde güncellenmiş. Bu nedenle şirket yeni modeli yalnızca bir sohbet botu değil, aynı zamanda daha iyi bir “yazı partneri” olarak konumlandırıyor.

Model şu anda ChatGPT’de varsayılan sistem olarak kullanılmaya başlandı. Geliştiriciler de API üzerinden gpt-5.3-chat-latest adıyla erişebiliyor. Önceki model olan GPT-5.2 Instant ise kısa bir süre daha model seçicisinde kalacak ve ardından kaldırılacak.

Bu hafta da ConAI Compass’ın sonuna geldik. Yapay zekânın kurumlara, profesyonellere ve sürdürülebilirlik hedeflerine nasıl somut değer kattığını birlikte inceledik.

ConAIs olarak, teknolojiyi sadece bir araç değil, stratejik büyümenin ve dönüşümün katalizörü olarak görüyoruz. Eğer kurumunuzda yapay zekâyı yapılandırmak, iş süreçlerinize entegre etmek veya sürdürülebilirlik hedeflerinizle uyumlu hale getirmek istiyorsanız, aşağıdaki alanlarda size destek olabiliriz:

🔹 AI Stratejisi ve Dönüşüm Danışmanlığı – İş birimlerine özel yapay zekâ yol haritaları, veri altyapısı planlaması ve pilot uygulama tasarımı.

🔹 AI Uygulamaları ve Otomasyon Geliştirme – Üretken yapay zekâ destekli iç süreç otomasyonları, müşteri etkileşim sistemleri ve karar destek araçları.

🔹 Sürdürülebilirlik ve AI Çözümleri – Scope 3 veri takibi, enerji verimliliği analitiği ve karbon azaltım stratejilerini destekleyen yapay zekâ modelleri.

🔹 Eğitim ve Kapasite Geliştirme – Kurum içi ekiplerin yapay zekâyı etkin kullanması için atölye, uygulamalı eğitim ve yöneticiye özel oryantasyon programları.

ConAIs ile tanışın; birlikte daha akıllı, daha sürdürülebilir ve daha verimli bir gelecek inşa edelim.