ConAI Compass Sayı 17

Bu haftaki başlıklar aynı sorunun etrafında dolaşıyor: Yapay zekâ nereye yaslanacak?

Perplexity reklamdan geri adım atıyor. Gerekçe net: Sohbet alanında en küçük ticari gölge bile güveni aşındırabilir. Geçen hafta ChatGPT’nin reklam testlerini konuşmuştuk; şimdi başka bir oyuncu bunun tam tersini savunuyor. Aynı teknoloji, iki farklı pozisyon.

Google cephesinde ise bambaşka bir genişleme var. Lyria 3’ün Gemini’a eklenmesiyle müzik üretimi gündelik bir özelliğe dönüşüyor. Ayrı bir araç, ayrı bir uzmanlık gerekmiyor. Bir fikir yazılıyor, birkaç saniye içinde şarkıya dönüşüyor. Üretim bariyeri biraz daha aşağı iniyor.

Rehber tarafında ele aldığımız ürün fotoğrafından video üretme yöntemi de bu eğilimin küçük ama somut bir örneği. Tek bir görsel, kampanyaya hazır kısa kliplere evrilebiliyor. İçerik artık tekil değil; varyasyonlu ve hızlı.

Bu üç başlık yan yana konduğunda tablo sade: AI şirketleri sadece model geliştirmiyor, aynı zamanda nerede duracaklarına karar veriyor. Gelir modeli, güven algısı ve üretim kolaylığı aynı anda masada.

Bir sonraki sayıda görüşmek üzere.

Bu bülteni okuyan her yeni kişi, yapay zekâyı daha sağlıklı tartışan bir iş dünyasına küçük bir katkı demek.

Eğer siz de faydalı bulduysanız, aşağıdaki linki çevrenizle paylaşabilirsiniz.

Yapay zekâ şirketleri gelir modeli konusunda farklı yönlere savrulmaya başladı. Perplexity, 2024’te başlattığı reklam uygulamasını 2025 sonu itibarıyla tamamen sonlandırma kararı aldı. Gerekçe açık: Reklamlar, kullanıcı güvenini zayıflatabilir.

Şirket, geçtiğimiz yıl reklam göstermeye başladığında bunu sürdürülebilir gelir yaratma ihtiyacıyla açıklamıştı. Özellikle yayıncı ortaklarla gelir paylaşımı programını büyütmek için abonelik gelirinin tek başına yeterli olmadığı belirtilmişti. Reklamlar “sponsored” etiketiyle açık biçimde ayrılıyor ve AI yanıtlarını etkilemediği vurgulanıyordu.

Ancak aradan geçen sürede bakış açısı değişti.

Financial Times’a konuşan bir Perplexity yöneticisi, “Kullanıcının gördüğü yanıtın mümkün olan en iyi yanıt olduğuna inanması gerekir. Reklam olduğunda insanlar her şeyden şüphe etmeye başlar” ifadelerini kullandı. Şirket, reklamın doğrudan cevabı etkilemese bile algı düzeyinde bir güven sorunu yaratabileceğini düşünüyor.

Perplexy’nin bu kararı, OpenAI’ın geçtiğimiz hafta ChatGPT içinde reklam testlerine başladığını açıklamasının hemen ardından geldi.

Bizim de geçen hafta bültenimizde haber verdiğimiz üzere; OpenAI, Free ve Go planlarında yanıtların altında reklam göstermeye başladı. Şirket, reklamların cevapları etkilemediğini ve kullanıcı sohbetlerinin reklamverenlerle paylaşılmadığını özellikle vurguluyor. CEO Sam Altman, reklam modelinin ücretsiz ChatGPT kullanımını sürdürülebilir kılacağını savunuyor.

Perplexity ise farklı bir noktada duruyor. Şirket yönetimine göre AI ürünlerinde temel değer “doğruluk” ve “tarafsızlık algısı”. Reklam, bu algıyı zedeleyebilecek bir unsur. Kullanıcı, sponsorlu içerik gördüğünde yalnızca reklama değil, yanıtın tamamına kuşkuyla yaklaşabilir.

Perplexity’nin yıllık gelirinin yaklaşık 200 milyon dolar seviyesinde olduğu, gelirlerin büyük kısmının aboneliklerden geldiği belirtiliyor. Şirketin 100 milyondan fazla kullanıcıya ulaştığı ifade ediliyor. Yönetim, abonelik ve kurumsal satışların yeterli ölçeğe ulaşması halinde reklama ihtiyaç duymayabileceklerini söylüyor.

Reklam konusunda şu an şirketler arasında üç farklı yaklaşım öne çıkıyor:

Hatta hatırlanacağı üzere Anthropic, Super Bowl finalinde, OpenAI’ın reklam alma kararıyla dalga geçen bir reklam yayımlamıştı.

AI arayüzü, klasik web’den farklı bir psikoloji yaratıyor. Kullanıcı, bilgi havuzundan seçmiyor; tek bir yanıt alıyor. Bu yüzden tarafsızlık algısı kritik.

Reklamlı model, erişimi genişletme ve maliyeti düşürme avantajı sunuyor. Reklamsız model ise güveni birincil varlık olarak konumlandırıyor.

Her iki yaklaşım da rasyonel. Ancak uzun vadede belirleyici olan, kullanıcı davranışı olacak. İnsanlar ücretsiz ama reklamlı bir AI deneyimini mi tercih edecek, yoksa tarafsızlık algısı için ödeme yapmaya mı razı olacak?

Perplexity’nin kararı, bu sorunun henüz netleşmediğini gösteriyor.

Sosyal medyada artık tek bir fotoğraf çoğu zaman yeterli olmuyor. Aynı ürün görseli, kısa ve sinematik bir video hâline geldiğinde hem dikkat süresi uzuyor hem de reklam performansı artabiliyor. Bu rehberde, bir ürün fotoğrafını kısa sosyal medya videosuna dönüştürmek için pratik bir yöntem ele alıyoruz.

Kullanacağımız temel araç: Runway.

İlk adım net ve kaliteli bir ürün fotoğrafı. Bu görsel, videonun başlangıç karesi olacak.

Fiziksel bir ürününüz yoksa iki alternatif var:

Önemli olan, net bir ışık, sade arka plan ve ürünün merkezde olduğu bir kompozisyon.

Fotoğrafı herhangi bir gelişmiş dil modeline yükleyin ve şu yönde bir komut verin:

Buradaki amaç, doğrudan Runway’e yapıştırılabilecek, sinematik ve teknik detay içeren bir metin üretmek. Örneğin:

Prompt ne kadar spesifik olursa sonuç o kadar kontrollü olur.

Ardından Runway platformuna gidin:

Sistem, tek bir görselden hareketle kısa, akışkan bir klip oluşturacaktır. Amaç 10–15 saniyelik, sosyal medya formatına uygun bir video elde etmek.

Aynı ürün için farklı versiyonlar üretmek mümkün:

Bu varyasyonlar özellikle reklam setlerinde test etmek için değerlidir.

Oluşturulan videoyu:

gibi platformlarda doğrudan kullanabilirsiniz.

Ayrıca mevcut Google veya Meta kampanyalarınıza bu videolu versiyonları ekleyerek performans karşılaştırması yapmak mümkün. Statik görsellerle aynı bütçe altında A/B test yapıldığında, hareketli içerik çoğu zaman daha yüksek etkileşim üretir.

Bu yöntem özellikle:

etkili sonuç verir.

Tek bir fotoğrafı onlarca kısa klibe dönüştürmek mümkün olduğu için üretim maliyeti düşer, içerik hacmi artar.

Bir başka deyişle: Ürün fotoğrafı artık son çıktı değil, ham madde.

Google, müzik üretim modeli Lyria 3’ü doğrudan Gemini uygulamasına entegre ettiğini duyurdu. Böylece kullanıcılar yalnızca bir metin komutu, fotoğraf ya da video yükleyerek 30 saniyelik, sözleri ve kapak görseli hazır şarkılar üretebilecekler.

Lyria 3 aslında yeni bir ürün değil. Google DeepMind 2023’ten beri model üzerinde çalışıyordu. Ancak bu teknoloji, doğrudan ana akım kullanıcı kitlesine ilk kez açılmış durumda.

Gemini içindeki müzik üretim aracı üç temel yetenek üzerine kurulu:

Kullanım senaryosu basit:
“Komik ve slow bir R&B”, “nostaljik bir reggae parçası” demeniz ya da bir köpekle birlite yürüyüşe çıkan bir adam fotoğrafı yüklemeniz yeterli. Model, yüklenen içerikten ilham alarak 30 saniyelik bir parça oluşturuyor. Kapak görseli de otomatik üretiliyor.

Ama burada beklentiler yükselmesin, Google’ın çerçevesi net: Amaç “başyapıt” üretmek değil; hızlı, paylaşılabilir ve kişisel bir ifade aracı sunmak.

Google Lyria 3’ü, YouTube tarafında da devreye almış. Dream Track for Shorts üzerinden içerik üreticileri, videoları için özelleştirilmiş soundtrack’ler hazırlayabilecek. Özellikle kısa video formatında telifsiz ve özgün ses üretimi önemli bir avantaj sağlıyor.

Yani şirket bu hamlesiyle, AI müzik üretiminin yalnızca eğlence değil, içerik ekonomisinin bir parçası haline gelmesini istediğini göstermiş.

Üretilen her parça, Google’ın görünmez dijital filigranı SynthID ile işaretleniyor. Ayrıca Gemini içine yeni bir doğrulama özelliği eklenmiş durumda: Kullanıcılar bir ses dosyası yükleyip, bunun Google AI tarafından üretilip üretilmediğini kontrol edebiliyor.

Lyria 3 belirli bir sanatçıyı taklit etmek üzere tasarlanmamış. Prompt içinde bir sanatçı adı geçerse sistem bunu “genel stil ilhamı” olarak ele alıyor. Ayrıca çıktılar mevcut eserlerle karşılaştırılıyor ve filtrelerden geçiriliyor.

Yine de bu alanın hukuki ve etik sınırlarının henüz tam oturmadığı açık. Google, modelin müzik topluluğuyla iş birliği içinde geliştirildiğini vurguluyor; ancak üretim araçları yaygınlaştıkça tartışmaların da büyümesi kaçınılmaz.

AI müzik araçları son iki yılda ciddi ilerleme kaydetti. Ancak çoğu hâlâ ayrı platformlarda, belirli bir kullanıcı kitlesi içinde kaldı. Lyria 3’ün Gemini içine yerleştirilmesi farklı bir ölçek demek.

Artık milyonlarca kullanıcı için müzik üretmek, bir arama yapmak kadar basit olacak. Bu, yaratıcı üretimi demokratikleştiriyor gibi görünebilir. Öte yandan içerik enflasyonu, telif tartışmaları ve “insan emeği” meselesine de yeni bir başlık eklemiş oluyoruz.

Bu hafta da ConAI Compass’ın sonuna geldik. Yapay zekânın kurumlara, profesyonellere ve sürdürülebilirlik hedeflerine nasıl somut değer kattığını birlikte inceledik.

ConAIs olarak, teknolojiyi sadece bir araç değil, stratejik büyümenin ve dönüşümün katalizörü olarak görüyoruz. Eğer kurumunuzda yapay zekâyı yapılandırmak, iş süreçlerinize entegre etmek veya sürdürülebilirlik hedeflerinizle uyumlu hale getirmek istiyorsanız, aşağıdaki alanlarda size destek olabiliriz:

🔹 AI Stratejisi ve Dönüşüm Danışmanlığı – İş birimlerine özel yapay zekâ yol haritaları, veri altyapısı planlaması ve pilot uygulama tasarımı.

🔹 AI Uygulamaları ve Otomasyon Geliştirme – Üretken yapay zekâ destekli iç süreç otomasyonları, müşteri etkileşim sistemleri ve karar destek araçları.

🔹 Sürdürülebilirlik ve AI Çözümleri – Scope 3 veri takibi, enerji verimliliği analitiği ve karbon azaltım stratejilerini destekleyen yapay zekâ modelleri.

🔹 Eğitim ve Kapasite Geliştirme – Kurum içi ekiplerin yapay zekâyı etkin kullanması için atölye, uygulamalı eğitim ve yöneticiye özel oryantasyon programları.

ConAIs ile tanışın; birlikte daha akıllı, daha sürdürülebilir ve daha verimli bir gelecek inşa edelim.